Ο ΤΟΠΟΣ ΜΑΣ

Ο μύθος, οι παραδόσεις και η ιστορική συνέχεια

Στον τόπο αυτόν η Γη (Γαία) είχε εξέχουσα θέση στην οικονομία, τη φιλοσοφία και τη θρησκεία. Ήταν η υπέρτατη Θεά, η μεγάλη Μητέρα. Οι Θεοί είχαν άμεση σχέση με τη Φύση, όπως η Δήμητρα, η θεά της γεωργίας, η Άρτεμις, η προστάτιδα των άγριων ζώων και ο Διόνυσος, ο προστάτης του αμπελιού.

Οι διατροφικές συνήθειες των αρχαίων Ελλήνων χαρακτηρίζονταν από τη λιτότητα. Θεμέλιό τους ήταν η λεγόμενη «μεσογειακή τριάδα»: λάδι, σιτάρι, κρασί. Κριθαρένιο ψωμί βουτηγμένο στο κρασί και συνοδευόμενο από ελιές ήταν ένα τυπικό πρώτο γεύμα της ημέρας.

ΓΕΥΜΑ ΜΕ ΦΙΛΟΥΣ

Τo γεύμα για τους Έλληνες αποτελούσε ανέκαθεν κοινωνικό γεγονός. Από τους αρχαίους Έλληνες με τα συμπόσια, έως τη σημερινή εποχή προτιμούμε να γευματίζουμε με φίλους. Δεν υπάρχουν πολλές κουλτούρες στις οποίες το «πιάτο στη μέση» είναι ο κανόνας σε ένα τραπέζι, στο σπίτι ή σε εστιατόριο. Πιστεύουμε ότι το να γευματίζει κανείς μόνος, απλά ικανοποιεί την ανάγκη της διατροφής, ενώ όταν γευματίζει με φίλους μοιράζεται μαζί τους γεύσεις, εμπειρίες.

ΒΑΣΙΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Το ελαιόλαδο και οι ελιές αποτελούσαν ανέκαθεν βασική διατροφή των Ελλήνων. Η ελιά θεωρούνταν δένδρο ιερό, ταυτισμένο με το φως και τη ζωή. Οι Έλληνες ήταν ο πρώτος λαός που καλλιέργησε την ελιά στον ευρωπαϊκό μεσογειακό χώρο. Πρόσφατες έρευνες έφεραν στο φως απολιθωμένα φύλλα ελιάς στη Σαντορίνη, τα οποία με βάση σύγχρονες μεθόδους χρονολόγησης, φαίνεται να είναι ηλικίας 60.000 ετών. Αντίστοιχα στα ανακτορικά αρχεία της Κνωσού (Κρήτη), της Πύλου και των Μυκηνών (Πελοπόννησος), βρίσκουμε αναφορές στη Γραμμική Β΄, σχετικά με την εκμετάλλευση της ελιάς, αλλά και τη διακίνηση και την εμπορία του λαδιού και του κρασιού στο προϊστορικό Αιγαίο.

"Ετούτο το τοπίο είναι σκληρό σαν τη σιωπή, σφίγγει στο κόρφο του τα πυρωμένα του λιθάρια, σφίγγει στο φως τις ορφανές ελιές του και τ’ αμπέλια του, σφίγγει τα δόντια. Δεν υπάρχει νερό. Μονάχα φως"
-Γιάννης Ρίτσος

Το κρασί είναι καθημερινά βασικό συστατικό στην διατροφή μας. Για τους Αρχαίους Έλληνες αποτελούσε μέρος του πρωινού αλλά και των υπολοίπων γευμάτων. Το λάδι και το κρασί είχαν θέση και στη γενική ιατρική, καθώς ήδη ήταν γνωστές οι φαρμακευτικές τους ιδιότητες, που σήμερα έχουν αποδειχθεί και επιστημονικά.

Στη χώρα μας αναπτύχθηκε μία οικονομία βασισμένη στην ελιά, το αμπέλι και το σιτάρι. H ελιά και το ελαιόλαδο αποτελούν και σήμερα τα πλέον παραδοσιακά προϊόντα της Ελλάδας.

Η ΜΟΝΑΔΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΚΟΥΖΙΝΑΣ

Μοναδικά προϊόντα εξαιρετικής ποιότητας και γεύσης

Η Ελλάδα είναι μια χώρα προικισμένη με εύφορο έδαφος και εξαιρετικό, ήπιο κλίμα. Τα προϊόντα που παράγει ο τόπος μας αναγνωρίζονται διεθνώς ως προϊόντα υψηλής διατροφικής αξίας. Στη χώρα μας, χάρη στις ιδιαίτερες κλιματολογικές συνθήκες, συνηθίζεται ο φυσικός τρόπος καλλιέργειας, με αποτέλεσμα τα προϊόντα να διατηρούν όλο το άρωμα και τη γεύση τους. Κάθε κομμάτι γης έχει και διαφορετικό μικροκλίμα, κι έτσι τα αγροτικά μας προϊόντα, διαφέρουν από τόπο σε τόπο. Υπάρχει όμως σε όλα ένα κοινό χαρακτηριστικό: είναι εξαιρετικά νόστιμα.

ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΚΟΥΖΙΝΑΣ

Τα παραδοσιακά αγροτικά προϊόντα αποτελούν σημαντικό μέρος της ελληνικής παράδοσης. Η κλασική ελληνική κουζίνα είναι πλούσια σε γεύση, χάρη στα αγνά προϊόντα της ελληνικής γης και τα βότανα της ελληνικής φύσης. Τα μυρωδικά (βότανα), τα οποία μαζεύονται συνήθως από τα βουνά, φημίζονται για τη γεύση, το άρωμα και τις θεραπευτικές τους ιδιότητες.

Προϊόντα μοναδικής ποιότητας και εξαιρετικής γεύσης, όπως ελιές, ελαιόλαδο, τυριά, κρασί, μέλι, ξύδια, μπαχαρικά και ψάρια, αποτελούν τη βάση της παραδοσιακής ελληνικής κουζίνας, που μπορεί να καλύψει τις υψηλές γευστικές και διατροφικές ανάγκες του σύγχρονου ανθρώπου. Τα «μυστικά» της ελληνικής κουζίνας είναι: τα ποιοτικά φρέσκα υλικά, το ελληνικό ελαιόλαδο, η χρήση μυρωδικών και μπαχαρικών και η απλότητά της.

ΓΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ, ΜΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΕΞΗ

H διεθνής λέξη gastronomy είναι ελληνικής ετυμολογίας, από τις λέξεις γαστήρ (στομάχι) και νόμος. Με τον όρο γαστρονομία χαρακτηρίζουμε την τέχνη της απόλαυσης εκλεκτής τροφής, από την επιλογή των συστατικών, την παρασκευή της τροφής μέχρι το σερβίρισμά της.

Η γαστρονομία αποτελεί ένα από τα αυθεντικά πολιτιστικά στοιχεία ενός τόπου. Αναδεικνύει τις ιδιαιτερότητες της γεύσης της κουζίνας μιας περιοχής και, συχνά, συνδέεται με τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της κοινωνίας της και «αποκαλύπτει» στοιχεία για την ιστορία ενός τόπου, τα έθιμα και τις παραδόσεις του.

Ο αυθεντικός τρόπος να γευτεί κάποιος την ελληνική γαστρονομία είναι να ταξιδέψει στη χώρα μας, και να βιώσει μοναδικές γεύσεις, εικόνες, συναισθήματα. Η ΠΕΛΑΣΓΑΙΑ αναλαμβάνει να σας μεταφέρει μια «γεύση» της Ελλάδας μέσα από τα προϊόντα της. Η πρόσκληση να επισκεφθείτε τη χώρα μας είναι πάντα ανοιχτή!

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Πιο φρέσκα, πιο υγιεινά, πιο νόστιμα φαγητά που ζεσταίνουν την καρδία!

Οι άνθρωποι που ζουν στη Μεσόγειο έχουν μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής και λιγότερα καρδιαγγειακά επεισόδια σε σχέση με τους κατοίκους άλλων δυτικών κοινωνιών. Οι επιστήμονες συμπεραίνουν ότι βασικός παράγοντας μακροζωίας είναι η Μεσογειακή διατροφή και η χρήση του ελαιόλαδου.

Η μεσογειακή διατροφή βασίζεται στις διατροφικές συνήθειες των κατοίκων της Κρήτης και της νότιας Ιταλίας, όπως ήταν διαμορφωμένες στη δεκαετία του 1960. Βασικά της στοιχεία είναι οι πολλές φυτικές τροφές, τα φρέσκα φρούτα ως καθημερινό επιδόρπιο και το λάδι ελιάς σαν κύριο λιπαρό συστατικό, καθώς και η καθημερινή σωματική άσκηση.

ΚΡΗΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή στηριζόταν πρωτίστως σε τροφές που προέρχονται από φυτικές ουσίες. Το κρέας και τα παράγωγά τους ήταν λιγότερης σημασίας. Γενικά, οι Κρητικοί κατανάλωναν εποχιακά και τοπικά προϊόντα τα οποία έτρωγαν ή ωμά ή ελαφρά μαγειρεμένα. Αυτή η κουζίνα ήταν η πιο διαδεδομένη στο νησί, μέχρι που, στην δεκαετία του 60, η άνοδος του βιοτικού επιπέδου άλλαξε και τις διατροφικές συνήθειες, προς την κατανάλωση περισσότερου κρέατος και ζωικών παραγώγων.

"Το ελαιόλαδο είναι πρωταρχικής σημασίας στην Μεσογειακή Διατροφική Πυραμίδα: παρότι η κλασική δυτική και η μεσογειακή διατροφή δεν διαφέρουν ιδιαίτερα σε ποσοστά λιπαρών ουσιών, στη μεσογειακή διατροφή αυτές οι ουσίες, του ελαιόλαδου, είναι μονοακόρεστες και άρα προστατεύουν την υγεία"

Φρούτα, φρέσκα ή ξερά, όσπρια, χόρτα, μυρωδικά και δημητριακά ολικής αλέσεως ήταν οι τροφές που καταναλώνονταν καθημερινά σε μεγάλες ποσότητες. Τα γαλακτοκομικά επίσης, αλλά σε μέτριες ποσότητες. Η διατροφή περιείχε επίσης κοτόπουλο και ψάρι σε εβδομαδιαία βάση, ενώ το κόκκινο κρέας ήταν στο τραπέζι μερικές φορές το μήνα μόνο. Το κύριο λιπαρό της διατροφής αυτής ήταν το ελαιόλαδο, ωμό αλλά και στην μαγειρική. Το κόκκινο κρασί σε μικρές ποσότητες συνόδευε τα γεύματα. Τέλος, το πιο συνηθισμένο επιδόρπιο ήταν τα φρέσκα φρούτα. Τα γλυκά, παραδοσιακά με βάση το μέλι, ήταν για γιορτές και ειδικές περιστάσεις.

Το ελαιόλαδο είναι πρωταρχικής σημασίας στην Μεσογειακή Διατροφική Πυραμίδα: παρότι η κλασική δυτική και η μεσογειακή διατροφή δεν διαφέρουν ιδιαίτερα σε ποσοστά λιπαρών ουσιών, στη μεσογειακή διατροφή αυτές οι ουσίες, του ελαιόλαδου, είναι μονοακόρεστες και άρα προστατεύουν την υγεία. Τα ζωικά λίπη, όπως το βούτυρο είναι, αντιθέτως, κορεσμένα, και δρουν επιβαρυντικά για την υγεία. Αρα, και μόνο η αντικατάσταση του βούτυρου με ελαιόλαδο μπορεί να κάνει τη διαφορά στην πρόληψη καρδιαγγειακών παθήσεων.

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ

Η Μεσογειακή διατροφή όμως, είναι κάτι πολύ περισσότερο από τροφή. Το 2013, καταχωρήθηκε στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας από την UNESCO. Η σημασία της φαίνεται ξεκάθαρα στην παρακάτω περιγραφή από τον διεθνή οργανισμό.

«Το φαγητό μαζί με άλλους είναι το θεμέλιο της πολιτιστικής ταυτότητας και της συνέχειας των κοινωνιών σε όλη την περιοχή της Μεσογειακής λεκάνης. Το φαγητό είναι μια στιγμή κοινωνικής συναλλαγής και επικοινωνίας, η επιβεβαίωση και ανανέωση της ταυτότητας της οικογένειας, της ομάδας, της κοινότητας. Η Μεσογειακή διατροφή δίνει έμφαση στις αξίες της φιλοξενίας, της καλής γειτονίας, του διαπολιτισμικού διαλόγου και της δημιουργικότητας, και σε έναν τρόπο ζωής που ορίζεται από τον σεβασμό στην πολυπολιτισμικότητα…»